Dobra mieszanka

Grupa specjalistów w Porsche dba o to, aby każdy model był wyposażony w perfekcyjne ogumienie. Tylko zatwierdzone przez nich opony otrzymują znak jakości „N”.


24 sekundy. Wydaje się, że to moment. Ale na północnej pętli Nürburgringu to niemal wieczność. Tor o długości 20,8 km zwany jest „zielonym piekłem”. Każdy nowy model Porsche przechodzi w jego płomieniach próbę ogniową. A ten, kto pokona odcinek o 24 sekundy szybciej niż ktokolwiek wcześniej, jest prawdopodobnie w siódmym niebie. Udało się to Kévinowi Estre, francuskiemu kierowcy fabrycznemu Porsche, który 16 kwietnia tego roku okrążył tor w Porsche 911 GT3 RS w czasie zaledwie 6:56,4 minuty. Żadne inne Porsche z silnikiem wolnossącym nie uzyskało tam lepszego wyniku. To wyjątkowe osiągnięcie zarówno dla kierowcy, jak i dla samochodu. „Bez tak nowoczesnych opon ten rekordowy przejazd nie byłby jednak możliwy”, mówi Jan Frank, specjalista w dziale dynamiki jazdy ulicznych samochodów GT. „Ich wpływ jest ogromny”. Na północnej pętli pozwoliły zaoszczędzić cztery do sześciu sekund – mimo że nowe opony Michelin Pilot Sport Cup 2 R nie zostały opracowane specjalnie w celu pobicia tego rekordu i są normalnie dostępne w sprzedaży.

911 Carrera GTS

Typ: Pirelli P Zero Corsa

▶ Zastosowanie technologii rodem z motorsportu (np. mieszanek bieżnikowych)
▶ Szersze bloki bieżnika z mniejszym wskaźnikiem wypełnienia zapewniające maksymalną przyczepność
▶ Wyższa przyczepność w warunkach letnich kosztem oporu toczenia
▶ Znakomite prowadzenie z naciskiem na warunki wyścigowe
▶ Najwyższe parametry hamowania i trakcji

Niezależnie od tego, czy chodzi o samochód sportowy z silnikiem w tylnej części pojazdu, czy czterodrzwiowe auto z silnikiem z przodu, opony to jeden ze strategicznych elementów rozwoju nowego modelu. Decydują one o charakterze samochodu i zapewniają typową dla każdego Porsche dynamikę jazdy bez szkody dla komfortu i bezpieczeństwa. „Opona zawsze stanowi kompromis między różnymi właściwościami, ale również ważny element całego dzieła, jakim jest podwozie”, wyjaśnia Michael Haupt, specjalista w dziale strategicznego rozwoju opon.

Porsche jako pierwszy producent zaczęło indywidualnie dopasowywać opony do każdego ze swoich modeli – jakby były to buty szyte na miarę.

Koncepcja opon rzeczywiście stanowi jeden z głównych aspektów podczas projektowania pojazdów. To bardzo złożony system. Opony muszą pasować do wnęki koła, mają wpływ na całą konstrukcję. Ich rozmiar zależy od masy samochodu, rozłożenia ciężaru oraz od momentu obrotowego działającego na koła napędowe. Dochodzą do tego liczne specjalistyczne wymogi, a oprócz nich surowe przepisy ustawowe w zakresie emisji hałasu powstającego podczas kontaktu opony z jezdnią, przyczepności na mokrej nawierzchni i oporu toczenia. „Stawiamy jasne cele przed producentami opon”, podkreśla Carsten Hoffmann, szef działu rozwoju opon w Porsche. „Aż po długość dróg hamowania i szacowany czas pokonania północnej pętli” – to wskaźnik postępu rozwojowego, być może ten najważniejszy.

Faza opracowywania koncepcji opon rozpoczyna się dobre cztery lata przed rozpoczęciem produkcji nowego modelu Porsche. Producenci ogumienia potrzebują zwykle trzech miesięcy, aby na podstawie wytycznych z Weissach wyprodukować różne prototypy – z reguły kilka wariantów przednich i tylnych opon. Najlepsze wersje obu typów otrzymują specjaliści ds. rozwoju opon w Porsche, którzy następnie testują i porównują różne marki. Dalsze etapy przebiegają według tego samego schematu – to często bardzo długi, ale nieodzowny proces. Firma Porsche ma opinię ambitnego prekursora technologicznego. Dopiero kiedy rezultat spełnia wszystkie oczekiwania, opona otrzymuje zatwierdzające oznaczenie „N”. Jest to szczególnie pomocne, kiedy trzeba wymienić pierwszy komplet ogumienia. Tylko opony opatrzone literą „N”, jakie oferują centra Porsche, gwarantują właściwości jezdne na poziomie nowego samochodu.

Cayenne Turbo

Typ: Michelin Pilot Alpin 5

▶ Zoptymalizowana lamelowa struktura bieżnika optymalna do jazdy w zimowych warunkach
▶ Miększa mieszanka bieżnikowa dostosowana do zimowych temperatur
▶ Bardzo dobre prowadzenie oraz bardzo dobre parametry hamowania i trakcyjne na zaśnieżonej nawierzchni
▶ Bardzo wysoka stabilność jazdy na suchej i mokrej nawierzchni

We wszystkich obecnych modelach stosowane jest charakterystyczne dla marki ogumienie mieszane. Dzięki różnym rozmiarom i dokładnemu dopasowaniu do siebie przednich i tylnych opon uzyskuje się typowe dla Porsche optymalne właściwości jezdne. Przykładowo w modelu 911, którego masa skupiona jest w tylnej części pojazdu, tylna oś zoptymalizowana jest pod kątem trakcji i stabilności jazdy, podczas kiedy przednia musi zapewniać bezpośrednią reakcję samochodu. Razem pozwalają one uzyskać liniowe, neutralne i przewidywalne właściwości jezdne.

Co dziwne, dopasowanie opon jest najłatwiejsze w sektorze high performance (HP) i ultra high performance (UHP). Konstruktorzy samochodów sportowych Porsche GT należą do działu Porsche Motorsport. Inżynierowie mogą działać tu w maksymalnym skupieniu, bo w przeciwieństwie do konstruktorów modeli seryjnych muszą się oni z reguły troszczyć tylko o jedną wersję pojazdu na raz. Wymagania stawiane wobec opon UHP są znacznie precyzyjniej zdefiniowane i bardziej zorientowane na warunki wyścigowe, węższy zakres temperatur i ściśle określone obciążenia kół. Modele seryjne natomiast wykazują dużo większe zróżnicowanie: różne wersje podwozia, złożone elektroniczne systemy regulacji oraz większe spektrum masy pojazdu i warunków na drodze. „Czyni to nasze zadanie bez porównania trudniejszym, mówi Hoffmann.

Panamera Turbo S E-Hybrid

Typ: Michelin Pilot Sport 4

▶ Optymalizacja rzeźby i mieszanki bieżnika zapewniająca maksymalną stabilność jazdy zarówno po suchej, jak i mokrej nawierzchni
▶ Zastosowanie najnowszych technologii w celu minimalizacji oporu toczenia
▶ Bardzo dobre prowadzenie z naciskiem na wysoką stabilność i przyjemność z jazdy
▶ Bardzo dobre parametry hamowania i trakcyjne

Ogólnie rzecz biorąc, w ostatnich dziesięcioleciach producenci ogumienia zanotowali olbrzymie postępy. Dziś opony łączą w sobie właściwości, które przez długi czas uważano za niemożliwe do pogodzenia – jak np. dobre zachowanie na mokrej nawierzchni i mały opór toczenia czy doskonałe właściwości na suchym podłożu i wysokie przebiegi. Przykładowo zastosowanie krzemionki umożliwia ograniczenie zawartości sadzy w oponach. Bieżniki z asymetrycznym wzorem, różnymi mieszankami gumy i dużymi rowkami drenażowymi po wewnętrznej stronie poprawiają właściwości jezdne opony na deszczu, a w trakcie szybkiego pokonywania zakrętów samochód może się podeprzeć na wyższym profilu strony zewnętrznej. Rozwój postępuje w dużym tempie. Frank prorokuje: „Końca nie widać”. Dla Porsche oznacza to jedno: najnowsze rekordy osiągnięte na północnej pętli Nürburgringu to nie koniec możliwości samochodów sportowych tej marki.

JAZDA NA GRANICY MOŻLIWOŚCI

Pod koniec dnia testów liczy się ich słowo: czterech kierowców testowych Porsche zajmuje się tylko dopasowywaniem opon. Swoje biuro w centrum rozwoju w Weissach widzą raczej rzadko, za to często można ich spotkać na północnej pętli Nürburgringu oraz na terenach testowych, np. w należącym do Porsche Nardò Technical Center w południowych Włoszech czy na torze doświadczalnym Contidrom koło Hanoweru.

Precyzyjna jazda Porsche na granicy możliwości to nieodłączny element ich pracy: prawie wszyscy kierowcy mają swoje korzenie w sporcie motorowym. Jednym z nich jest Timo Kluck. „Porsche to samochody o wysokich parametrach. Dzięki odpowiednim oponom nasi klienci mogą w jeszcze większym stopniu doświadczyć ich możliwości“, mówi 46-latek, od 18 lat pracujący w dziale opon Porsche jako kierowca testowy.

Jednak sama szybkość nie wystarczy. Kierowcy muszą dostarczać powtarzalnych wyników, a jednocześnie potrafić formułować zróżnicowane opinie – również w kontakcie z producentami opon, którzy przykładają dużą wagę do opinii kierowców testowych. Do ich zadań należy przede wszystkim subiektywna ocena właściwości opon, czyli ich zachowania podczas jazdy po suchym i mokrym, a także po zaśnieżonym i oblodzonym torze.

Klaus-Achim Peitzmeier
Klaus-Achim Peitzmeier